0533 047 88 30
tr
Sosyal Medya Hesaplarımız

Dil Gelişim Basamakları

31 Ağustos 2020
25 kez görüntülendi
Dil Gelişim Basamakları

Yazar: Ody. Muzaffer MUTLU

İnsan doğuştan konuşma yeteneğiyle doğar. Önce çevresindeki sesleri dinler, zamanla bu seslerin benzerlerini çıkarmaya çalışır. Dil gelişimi belli aşamalarda gerçekleşir (MEB, 2009).

 

Doğum Öncesi Dönem:

Anne karnında bebeklerde yutma gelişimi 12. haftada,  emme gelişimi 18-24. haftalar arasında belirginleşmektedir. 34. haftada çocuk ihtiyaçlarını karşılayabilecek emme ve yutma becerisine sahip olmaktadır (Başbakanlık Özürlüler İdaresi Başkanlığı, 2007).

 

İlk 3 Ay:

  • Başını tutabilir,
  • Düzenli olarak meme emebilir ve gücü yeterlidir,
  • Beslenmesi sırasında ya da sonrasında öksürme, kusma, morarma vb. şikayetleri olmaz,
  • Beslenirken genelde huzurludur,
  • Sürekli ağlamaz,
  • Sık sık üst solunum yolu enfeksiyonu geçirmez,
  • Her ay belli miktar kilo alır,
  • Acıktığı zaman ağlar, sık yutkunur veya çevresine bakınır,
  • Sesinde değişiklik görülmez,
  • Annesini tanır ve gülümser,
  • Onunla konuşulduğunda ve ona dokunduğunuzda size cevap verir,
  • Çevresi ile ilgilenir (Başbakanlık Özürlüler İdaresi Başkanlığı, 2007).

3. Ay:

  • Yüzükoyun başını yerden kaldırıp bir süre öyle tutabilir,
  • Objeleri elinde kısa süreli tutabilir,
  • Başını döndürerek gözleri ile objeyi her yönde izler,
  • Karşılıklı konuşmaya gülerek ve ses çıkartarak tepki verir,
  • Ellerine ve annesinin yüzüne bakar,
  • Sesli güler (Çarman, 2016),
  • Konuşana bakar, yerini belirler,
  • Birlikte oynandığında gülme ve diğer keyifli sesleri çıkarır, iki ya da daha fazla farklı hece çıkarır, gıgıldar (Karacan, 2000).

4. Ay:

  • Otururken başını devamlı olarak dik tutabilir,
  • Cisimlere uzanır ve eliyle ağzına götürür,
  • Ses gelen yöne doğru başını çevirebilir (Çarman, 2016),
  • Kızgın ve hoşnut ses farkını anlar,
  • Odada görme alanı dışındaki konuşanları arar,
  • Sosyal uyarana sesli yanıt verir,
  • Sıklıkla  “p”, “b” ya da “m” gibi sesleri kullanır (Karacan, 2000).

5-6.  Aylar:

  • Sırtüstü yatarken başını yerden kaldırabilir,
  • Yüzükoyun pozisyondan sırtüstü dönebilir,
  • Objeyi bir elinden diğerine geçirebilir,
  • Kendi kelimeleri ile konuşur,
  • Destekle oturur (Çarman, 2016).
  • Düzenli olarak ses kaynağını saptar, adına tepki verir,
  • Ses taklidi başlar,
  • “O” ve “u” ya benzer bazı kalın ünlü sesler kullanır,
  • “Bay bay, mama, dede” gibi kelimeleri tanıyor görünür,
  • Sesli itiraz etme ve keyifle çığlık atma vardır (Karacan, 2000).

7-8.  Aylar:

  • Ellerinden destek alarak oturabilir,
  • Objeleri masaya vurur,
  • Kolları ile karşısındaki kişiye uzanabilir,
  • “de-de, ba-ba” hecelerini söyler (Çarman, 2016),
  • “Gel, bay bay” gibi ifadelere, jestlere yanıt verir,
  • Kelime benzeri sesler çıkarır,
  • Adı söylendiğinde hareketini durdurur,
  • Hece tekrarları yapar, “cee” oyunu oynar (Karacan, 2000).ü

9-10.  Aylar:

  • Desteksiz oturur, oturma pozisyonuna geçebilir,
  • Bir yerden tutunarak ayakta durabilir,
  • El sallar ve ‘’bay- bay’’ der,
  • Yardımla bardaktan su içebilir,
  • Baş ve işaret parmağını kullanarak cisimleri alabilir (Çarman, 2016),
  • Hayır denince hareketini durdurur,
  • Sözel uyaranla verilen ses ya da heceleri ve konuşmanın tonlamasını taklit eder,
  • Sıklıkla sözel rica üzerine oyuncaklar ya da başka nesneleri ebeveyn ya da başkalarına verir,
  • İlk kelimelerini söyler, “uf-uf” gibi bazı ünlemleri, jargon dili kullanır (Karacan, 2000).

11-12.  Aylar:

  • Yardımla yürüyebilir,
  • Birkaç anlamlı kelime söyleyebilir,
  • Giyinirken yardım etmek ister,
  • Basit emirleri yerine getirir (Çarman, 2016),
  • Basit soruları (“Köpek nerede?” gibi) bakarak ya da göstererek yanıtlar,
  • “Cee” oyununu başlatır. Yeni duyduğu kelimeleri tekrarlar.
  • Sözel isteklere jestlerle yanıt verir. Genellikle uzun bir zaman süresince konuşmaya yoğun ilgi ve tepki gösterir,
  • Tanıdık nesnelere ismiyle hitap eder,
  • Bir miktar tutarlılık ile 3 ya da daha fazla kelimeyi kullanır (Karacan, 2000).

13-15. Aylar:

  • Kendisi yürüyebilir,
  • Kelime sayısı artmıştır,
  • Kalemle karalama yapabilir,
  • İstediği objeyi gösterebilir (Çarman, 2016),
  • Birçok nesneyi işaret ederek tanımlayabilir,
  • Bedeninin çeşitli büyük parçalarının isimlerini net olarak algılar,
  • “T, d, n, h” gibi sessiz harfleri daha sık kullanır,
  • Bazı gerçek kelimeleri sık kullanılan mimiklerle kullanarak daha fazla iletişimde bulunur (Karacan, 2000).

18. Ay:

  • Daha düzgün yürüyebilir,
  • Yardımla merdiven çıkabilir,
  • Topu karşısındakine atabilir,
  • 2-4 küpü üst üste koyabilir,
  • Kendi yemeğini yiyebilir,
  • Göz ve kulak gibi organları gösterebilir (Çarman, 2016),
  • Basit soruları kavrar, birbirini izleyen iki yönergeyi yerine getirebilir,
  • Her hafta geniş kategorideki yeni kelimeleri öğrenir ve hatırlar,
  • 150 kadar kelimeyi anlar,
  • İstekler ve gereksinimlerini ifade etmek için mimikler yerine kelimeleri kullanmaya başlar,
  • Konuşmada sık işittiği kelimeleri kullanmaya başlar,
  • Kelime dağarcığında sürekli ve aşamalı bir artış gösterir (her ay 3-4 yeni kelime) (Karacan, 2000).

24. Ay:

  • Koşar,
  • 2-3 kelimelik cümle kurabilir,
  • Kitap sayfalarını çevirebilir,
  • 4-6 küpten kule yapabilir,
  • “Sen, ben” kavramları kullanabilir (Çarman, 2016),
  • Zaman zaman kendi adını kullanarak kendini kasteder,
  • Kelime sayısı ortalama 22’dir (Karacan, 2000).

2-3 Yaş:

  • Rahatça koşar,
  • Merdiven çıkıp inebilir,
  • Tuvalet terbiyesi başlar (Çarman, 2016),
  • Sorulduğunda bedenin 3 ya da daha fazla küçük parçasını gösterir,
  • Aile içi konum belirleyici isimler öğrenir,
  • Bazı kişisel gereksinimleri için sözel olarak yardım ister,
  • En azından bir rengi doğru biçimde adlandırır ve tanır,
  • İki ya da daha fazla sayıyı sırasıyla doğru olarak sayabilir ya da tekrarlayabilir,
  • 2-3 gün önceki olayları hatırlayıp anlatır (Karacan, 2000).

4-5 Yaş:

  • Tek ayak üzerinde durabilir,
  • Üç tekerlekli bisiklet sürebilir,
  • Kitap sayfalarını çevirebilir,
  • Kalemle daire ve artı çizebilir (Çarman, 2016),
  • Edatları anlar,
  • 3500-5000 kelimeyi anlar,
  • Neden-sonuç ilişkisini anlar,
  • Benzerlikler kurabilir,
  • Telaffuz oldukça düzelmiştir,
  • Geçmişten konuşabilir,
  • Zamanları düzgün kullanır,
  • Çoğul, tekil, soru, ünlem cümleleri kurar,
  • Konuşmasının %90’ı anlaşılır (Karacan, 2000).

4-6 Yaş:

  • Tek ayak üzerinde zıplayabilir,
  • Kendisi giyinip soyunabilir,
  • Oyun çeşitliliği artmıştır (Çarman, 2016),
  • Hız, sayı, zaman gibi kavramlar gelişir,
  • Sağ-sol ayrımını yapar,
  • Anlamlarına göre sınıflandırma yapar,
  • Düşünceleri, öyküleri rahat olarak anlatır,
  • Cümleyi değişik biçimlerde kurabilir,
  • Kendi yanlışlarını kendisi düzeltir (Karacan, 2000).

Kaynak: https://www.nigdedilkonusma.com/dil-gelisim-basamaklari/

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Ziyaretçilerimiz tarafından yapılan yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZIN

Bu konu hakkındaki görüşünüzü belirtmek ister misiniz?